جوان آنلاین: دبی که دخالتهای بیجا در امورا دیگر کشورها داشت و به مسلمانان خیانت میکرد این روزها با نشانههای جدی رکود اقتصادی روبهرو شده است. آمارهای تازه، از افت کمسابقه شاخص بورس، کاهش محسوس ورود گردشگران و توقف شماری از پروژههای عمرانی در مناطق لوکس این شیخنشین حکایت دارد. گزارشهای اقتصادی نشان میدهد شاخص بورس دبی در مدت کوتاهی حدود ۱۵ درصد سقوط کرده و بازار املاک نیز با افتی نزدیک به ۳۰ درصد مواجه شده است. همزمان آمارهای گردشگری از کاهش چشمگیر سفرها به این شهر خبر میدهد. مجموعه این تحولات یادآور شرایطی است که دبی گرفتار بحران مالی طولانیمدت خواهد بود.
شیخنشین امارات با جغرافیایی کوچک، اما کنشگریهای ضد مردمی در کشورهای مسلمان طی دو دهه گذشته تلاش کرده بود با تکیه بر گردشگری، خدمات مالی و بازار املاک خود را به عنوان یکی از قطبهای اقتصادی منطقه معرفی کند، اما اکنون نشانههایی از یک رکود عمیق را تجربه میکند. تازهترین دادههای منتشر شده از سوی منابع اقتصادی حاکی از آن است که شاخص بورس دبی طی روزهای اخیر با افتی حدود ۱۵ درصدی مواجه شده و بخش قابل توجهی از ارزش بازار شرکتهای فعال در این امارت کاهش یافته است. این افت ناگهانی در حالی رخ داده است که بازار مالی دبی در سالهای گذشته به شدت به سرمایهگذاری خارجی وابسته بوده و هرگونه تغییر در فضای سیاسی و اقتصادی منطقه به سرعت در این بازار بازتاب پیدا میکند.
همزمان گزارشها از توقف یا کند شدن روند اجرای دهها پروژه ساختمانی در مناطق مشهور و لوکس دبی منتشر شده است. پروژههایی که در مناطقی مانند دبی مارینا و پالم جمیرا در حال ساخت بودهاند، اکنون با کاهش سرعت فعالیت یا توقف موقت روبهرو شدهاند. فعالان حوزه ساختوساز میگویند کاهش سرمایهگذاری و افت تقاضا برای خرید املاک باعث شده برخی شرکتهای ساختمانی برنامههای توسعهای خود را مورد بازنگری قرار دهند.
بازار املاک که همواره یکی از پایههای اصلی اقتصاد دبی به شمار میرفت نیز از این شرایط متأثر شده است. آمارهای منتشر شده نشان میدهد قیمت واحدهای مسکونی و تجاری در برخی مناطق این شهر تا حدود ۳۰ درصد کاهش یافته است. این افت قیمت در حالی رخ میدهد که در سالهای گذشته سرمایهگذاران خارجی سهم قابل توجهی در خرید املاک این شهر داشتند و بخش بزرگی از رونق بازار نیز به همین تقاضای خارجی وابسته بوده است.
در کنار بازارهای مالی و املاک، صنعت گردشگری دبی نیز با افت چشمگیری مواجه شده است. دادههای تازه از کاهش حدود ۶۰ درصدی ورود گردشگران در مقایسه با دورههای پیشین خبر میدهد. منابع فعال در حوزه گردشگری معتقدند تحولات اخیر منطقه و افزایش نااطمینانیهای سیاسی که متأثر از حمله تجاوزکارانه رژیم آمریکا و مزدور منطقهایاش یعنی رژیم منحوس صهیونیستی به کشورمان است، موجب شده بسیاری از شرکتهای گردشگری و مسافران برنامه سفر خود به این شهر را به تعویق بیندازند.
نشانههای این رکود در بخش حملونقل هوایی نیز دیده میشود. گزارشهایی از لغو گسترده برخی پروازها به مقصد دبی منتشر شده است. شرکت هواپیمایی امارات که یکی از مهمترین بازیگران صنعت هوانوردی در منطقه به شمار میرود، از کاهش تقاضا در برخی مسیرها خبر داده و شماری از برنامههای پروازی خود را تعدیل کرده است. این تحول نشان میدهد رکود گردشگری و کاهش سفرهای تجاری به طور مستقیم بر صنعت حملونقل هوایی این امارت نیز اثر گذاشته است.
برخی تحلیلگران اقتصادی شرایط کنونی را بدتر از بحران مالی سال ۲۰۰۹ میدانند که اقتصاد دبی به دلیل بدهیهای سنگین شرکتهای دولتی و سقوط بازار املاک با مشکلات جدی روبهرو شد. در آن دوره دولت امارات برای جلوگیری از گسترش بحران ناچار شد از منابع مالی ابوظبی کمک بگیرد. تجربه آن سالها نشان داد که ساختار اقتصادی دبی به دلیل اتکای بالا به سرمایه خارجی و بازار املاک در برابر شوکهای منطقهای و جهانی آسیبپذیر است.
در مقابل، بسیاری از کارشناسان اقتصادی منطقه معتقدند کشورهایی که اقتصاد خود را بر پایه ظرفیتهای واقعی، منابع داخلی و ساختارهای باثبات بنا کردهاند، در برابر چنین تکانههایی مقاومت بیشتری نشان میدهند. تجربه سالهای اخیر نیز نشان داده اقتصاد ایران با وجود فشارهای خارجی توانسته با اتکا به ظرفیتهای داخلی مسیر پایدارتری را دنبال کند و در حوزههایی مانند تولید، انرژی و زیرساختهای اقتصادی به تقویت بنیانهای خود ادامه دهد.
تحولات اخیر در دبی بار دیگر اهمیت ثبات اقتصادی و اتکای کمتر به سرمایههای کوتاهمدت خارجی را برجسته کرده است. اقتصادهایی که رشد خود را بر پایه بازارهای هیجانی و سرمایههای سیال بنا میکنن د، در زمان بروز بحرانهای منطقهای با نوسانهای شدید مواجه میشوند. نشانههای تازه از اقتصاد دبی نیز بیانگر آن است که این شهر در حال تجربه دورهای دشوار است که چشمانداز اقتصادی این شیخنشین را برای مدتی تحت تأثیر قرار خواهد داد.